Phần thô là nền tảng chịu lực và là nơi phần lớn hệ thống kỹ thuật âm được hình thành. Khi phần này sai, việc sửa chữa thường tốn kém vì nhiều cấu kiện đã bị che khuất. Vì vậy, hiểu rõ thi công phần thô gồm những gì giúp chủ nhà đọc báo giá đúng hơn và theo dõi các mốc nghiệm thu quan trọng.
Chuẩn bị mặt bằng và định vị công trình
Trước khi đào móng, nhà thầu cần xác định ranh, tim trục, cao độ và vị trí các cấu kiện chính. Công việc có thể đi kèm tháo dỡ, dọn mặt bằng, làm hàng rào tạm, bố trí điện nước thi công và khu vực tập kết vật tư.
Không phải báo giá nào cũng bao gồm tháo dỡ nhà cũ, vận chuyển phế thải hoặc xin phép sử dụng lòng đường. Các khoản này cần được ghi riêng theo hiện trạng.
Móng và các cấu kiện ngầm
Giải pháp móng phụ thuộc vào hồ sơ kết cấu và điều kiện nền đất. Trình tự có thể bao gồm đào đất, bê tông lót, gia công cốt thép, lắp cốp pha, đổ bê tông móng và dầm móng.
Các cấu kiện ngầm khác thường có:
- Bể tự hoại và hố ga.
- Hệ thống thoát nước dưới nền.
- Bể nước ngầm nếu có thiết kế.
- Tường chắn hoặc giải pháp giữ đất với khu đất dốc.
- Cổ ống và đường kỹ thuật xuyên móng.
Trước khi lấp đất, cần kiểm tra vị trí đường ống, cao độ thoát và khả năng tiếp cận để bảo trì.
Khung bê tông cốt thép
Khung chịu lực thường gồm cột, dầm, sàn, cầu thang và các cấu kiện mái bê tông. Mỗi đợt đổ bê tông cần được kiểm tra cốt thép, cốp pha, kích thước, cao độ, vị trí lỗ chờ và điều kiện thi công.
Những vị trí cần phối hợp sớm là ô cầu thang, ban công, giếng trời, hộp kỹ thuật, đường ống xuyên sàn và các chi tiết đặt sẵn. Nếu bỏ sót, đội thợ có thể phải khoan cắt sau khi bê tông đã hoàn thành.

Xây tường và tô trát
Tường được xây theo kích thước và vị trí trên bản vẽ. Trước khi xây, nên đối chiếu cửa, thiết bị, tủ cố định và các vị trí cần gia cường. Khi tô, cần kiểm tra độ phẳng, độ vuông góc, kích thước ô cửa và các đường tiếp giáp vật liệu.
Các chi tiết nhỏ ở giai đoạn này ảnh hưởng trực tiếp đến việc lắp cửa, ốp gạch và đóng nội thất về sau.
Điện nước âm và hệ thống kỹ thuật
Trong nhiều gói phần thô, nhà thầu cung cấp nhân công và vật tư cho ống điện, ống cấp thoát nước âm; dây điện, thiết bị và một số phụ kiện hoàn thiện có thể thuộc gói khác. Đây là ranh giới cần đọc kỹ.
Trước khi tô hoặc cán nền, nên chụp lại tuyến ống và đo kiểm hệ thống. Cấp nước cần thử áp theo phương án kỹ thuật; thoát nước cần kiểm tra độ dốc và khả năng thoát.
Kết cấu mái
Mái có thể là sàn bê tông, khung thép lợp ngói hoặc giải pháp kết hợp. Báo giá cần nêu rõ phần kết cấu, lớp lợp, cách nhiệt, chống thấm, máng xối và ống thoát nước thuộc bên nào cung cấp.
Ở khu vực mưa nhiều, chi tiết thu và thoát nước mái không nên để đến giai đoạn hoàn thiện mới xử lý.
Vật tư và nhân công thường được phân chia ra sao?
Không có một ranh giới cố định cho mọi nhà thầu. Một gói phổ biến có thể gồm vật tư thô và toàn bộ nhân công để hoàn thiện ngôi nhà, trong khi chủ nhà tự mua vật tư hoàn thiện. Gói khác chỉ gồm vật tư và nhân công đến hết xây tô.
Vì vậy, thay vì dựa vào tên gọi, hãy yêu cầu bảng phân chia ba cột:
| Nhóm công việc | Nhà thầu cung cấp | Chủ nhà cung cấp |
|---|---|---|
| Kết cấu | Vật tư và nhân công theo hồ sơ | Phê duyệt trước các mốc |
| Điện nước âm | Ghi rõ ống, dây và phụ kiện | Thiết bị hoàn thiện nếu tách riêng |
| Ốp lát, sơn, cửa | Ghi rõ nhân công nào đã tính | Vật tư theo danh mục |
| Thiết bị | Lắp đặt nếu có trong phạm vi | Mua và giao đúng tiến độ |
Các điểm cần chốt trước khi ký
- Loại móng nào đang được giả định trong báo giá?
- Cọc, vận chuyển đất và xử lý nền có tính riêng không?
- Bê tông, thép, gạch và ống kỹ thuật được mô tả theo tiêu chuẩn nào?
- Nhân công hoàn thiện đã gồm những nhóm việc nào?
- Giàn giáo, che chắn, điện nước thi công và vệ sinh thuộc trách nhiệm ai?
- Khối lượng thay đổi được đo và xác nhận ra sao?
Thi công phần thô tốt không chỉ là làm khung nhà “chắc”. Đó là quá trình phối hợp đúng bản vẽ, nghiệm thu trước khi che khuất và chuẩn bị chính xác cho phần hoàn thiện. Nếu đang cân nhắc giữa phần thô và trọn gói, bài xây nhà trọn gói gồm những gì sẽ giúp bạn so sánh phạm vi rõ hơn.



